Het spetterende begin van station Schagen

Station Schagen bij de opening in 1865.

Station Schagen bij de opening in 1865.

Het regende in Schagen pijpenstelen op de 24ste augustus 1864. Het water kwam die woensdag werkelijk met bakken uit de hemel, maar dat kon de Schagenaars niet zo veel schelen. Het was feest in de stad. Overal, aan vrijwel elk huis, hingen vlaggen. Veel gebouwen waren gedecoreerd met guirlandes. Vooral het raadhuis, dat was volgehangen met doeken, bloemen en groen, was een lust voor het oog.

In de stad stonden twee grote, eveneens rijk versierde erebogen. Eén droeg het opschrift: ‘Hulde aan de burgemeesters De Meêr, Koomen en Kroon’ – de toenmalige burgemeesters van Schagen, Winkel en Noord-Scharwoude. De andere, op het Marktplein neergezette erepoort was voorzien van de wapens van de Nederlandse provincies, het wapen van Schagen (ridder Magnus met een schild waarop een roos is afgebeeld) en voorstellingen van het toenmalige en het toekomstige Schagen (althans, zoals ze dat zich in 1864 voorstelden). Verder was er een grote tent waar die avond de stedelijke Schutterij van Alkmaar een concert zou geven en stonden bij de Markt de spullen klaar voor een grootst vuurwerk.

Het was een historische dag voor de stad. Dat beseften de Schagenaars goed. Ze verzamelden zich dan ook in groten getale rond het raadhuis en bij een terrein aan de oostkant van de stad. Niemand wilde iets van de plechtigheden missen, die al weken ervoor in de kranten waren aangekondigd. In de menigte bevonden zich bovendien talloze mensen uit de omringende plaatsen. Wat er ging gebeuren, zou ook een enorme invloed op hún levens hebben, wisten ze.

Ruim na twaalven – nadat het weer even iets beter was geworden – vertrok een bijzondere stoet vanaf het raadhuis: een groepje met oranje sjerpen versierde ruiters, gevolgd door zestien á zeventien koetsen (de verslaggever van de Schager Courant was in alle opwinding even de tel kwijtgeraakt) met daarin burgemeester, wethouders en leden van de raad, ingenieurs en hoge beambten van de Staatsspoorwegen en andere autoriteiten, vervolgens de Alkmaarse schutterij, de Schager muziekvereniging Euterpe en tenslotte weer met oranje sjerpen getooide ruiters.

De optocht ging naar het terrein aan de oostkant van de stad: de plek van station Schagen. Niet voor de officiële opening van het gebouw. Dat zou pas bijna anderhalf jaar later gebeuren bij de ingebruikname van de lijn. De stoet was op weg naar de plechtige eerstesteenlegging. Zo belangrijk was het spoor voor Schagen en omgeving, dat zelfs dit al aanleiding was voor een ongekend feest.

Dat bleek ook wel uit een van de teksten op de erepoort aan het Marktplein:

‘En eens, als, door kanaal en spoor, een stad hier is verrezen,
Zal Schagens Reus, met Schagens Roos, Noord-Hollands Sieraad wezen’

De toespraken rond de eerstesteenlegging gingen met eenzelfde soort retoriek gepaard: veel plechtig verwoorde hoop, hulde en dankbaarheid, met talloze harten die klopten van blijdschap of vervuld waren van vreugde. De officiële handeling was dan wel weer schattig. De eerste steen werd gelegd door een tweejarig jochie, daarbij begeleid door burgemeester De Meêr van Schagen. Het kind, keurig gekleed in zwart fluweel met zilver afgezet, gedroeg zich volgens de Schager Courant ‘zo vrijmoedig, zo flink, dat het ieders verwachting overtrof’

Na de plechtigheden maakten de hoge gasten een kleine toer met de feesttrein. Dat waren geen echte personenrijtuigen – de Staatsspoorwegen waren nog lang niet zo ver met de aanleg dat ze die al konden laten aanrukken – maar vijftien versierde zandwagens. Het plezier was er niet minder om.

Daarna begon het weer hard te regenen, maar dat was voor de Schagenaars geen reden om de aansluitende harddraverij aan zich voorbij te laten gaan (de heer De Hartog uit Purmerend en de heer De Wit uit Zijpe legden met hun paarden De Vogel en Goliath beslag op de prijzen) en ’s avonds te genieten van de serenade die Euterpe voor het raadhuis gaf. Terwijl de hoge gasten binnen aan de feestdis zaten, luisterde het publiek buiten in de stromende regen naar de liederen die de Schager zangvereniging ten beste gaf.

Het concert van de Alkmaarse Schutterij kon door het slechte weer helaas niet doorgaan. Het afsluitende vuurwerk verplaatsten de organisatoren om dezelfde reden naar 4 september, naar de verjaardag van de Prins van Oranje. De meeste versieringen hadden ’s avonds ‘veel van hun schoonheid verloren’, noteerde de Schager Courant. Het maakte allemaal niet uit. De stad had een fantastische dag. Of, zoals een van de gasten in de krant liet optekenen: ‘Het feest dat Schagen vierde, was belangrijk en het ware te wensen dat iedere gemeente in onze provincie zo veel ijver aan de dag zou leggen, zo luid haar dankbaarheid uitsprak, wanneer haar wensen vervuld worden [..].’’

Advertenties

Geef een reactie

Vul je gegevens in of klik op een icoon om in te loggen.

WordPress.com logo

Je reageert onder je WordPress.com account. Log uit / Bijwerken )

Twitter-afbeelding

Je reageert onder je Twitter account. Log uit / Bijwerken )

Facebook foto

Je reageert onder je Facebook account. Log uit / Bijwerken )

Google+ photo

Je reageert onder je Google+ account. Log uit / Bijwerken )

Verbinden met %s