Een glimp van een verdwenen spoorhuis

Spoorhuis 54 De Hoef. Archief Klaas Dompeling

Spoorhuis 54 De Hoef. Archief Klaas Dompeling

,,Is het duidelijk waar spoorhuis 54 stond? Hmm. Zo goed als. Maar een extra bewijs zou geen kwaad kunnen”, besloot ik een ruim drie jaar geleden mijn enigszins kriegel makende zoektocht naar spoorwoning 54 langs de Tweede bedijking in De Hoef. Het huis was in 1938 gesloopt zonder een spoor na te laten. Er was geen vage omtrek in het gras, geen bomen die de wacht hielden, geen vergeten randje stenen, zoals bij sommige andere verdwenen spoorwoningen. Maar erger nog, het huis kwam ook niet voor op kaarten. Althans niet op de kaarten die ik tot mijn beschikking had. En foto’s waren er al helemaal niet.

Totdat eind vorige week opeens Klaas Dompeling zich meldde. ,,Hallo Wim, Ik ben 82 jaar en heb in spoorwoning 54 gewoond als kleuter. Mijn vader was brugwachter in Uithoorn en overwegwachter. Leendert Dompeling was zijn naam. Dit was rond 1935. Ik heb er nog enkele foto’s van”, meldde hij onder een van de artikelen over het spoorhuis.

En dus zat enkele dagen later in zijn woonkamer verwachtingsvol te staren naar een oude giro-envelop. ,,Dit zijn ze dan”, zei Klaas en hij haalde enkele foto’s tevoorschijn ter grootte van een fors uitgevallen postzegel (het formaat – voor wie ooit filatelistische neigingen heeft gehad – van de zegels die San Marino en zo uitbrachten). Tamelijk onopvallende kiekjes leken het, en een enkele was in een heel slechte staat. Maar  o wat waren ze mooi. Spoorhuis 54 in levende lijve.

Spoorwoning 54 De Hoef _ Archief Klaas Dompeling

Spoorhuis 54 De Hoef. Archief Klaas Dompeling

Het duidelijkst was het huis te zien op een fotootje waarin de jonge Klaas Dompeling met zijn moeder (rechts) en een vriendin van haar bij het toegangshek poseerden. Het allerinteressantst was een bijna vergaan kiekje waarop Klaas’ vader Leendert Dompeling, zijn moeder en hijzelf en een man en twee vrouwen de camera inkeken. Op de achtergrond was namelijk te zien hoe spoorwoning 54 tegen de dijk aan was gebouwd. De achterkant van de standaard-pendulewoning  leek een stukje te zijn doorgetrokken om het verval van de dijk te compenseren.

De spoorlijn zelf is niet direct te zien op de drie foto’s. Wel indirect. In de weerspiegeling van de ruit op de foto aan het begin van het artikel zijn de draden zichtbaar van de telegraafleidingen die langs de treinbaan liepen.

Spoorhuis 54 De Hoef, Archief Klaas Dompeling

Spoorhuis 54 De Hoef. Archief Klaas Dompeling

De foto’s zijn gemaakt tussen 1933 en 1936, weet Dompeling. ,,Want dat is de periode dat we er hebben gewoond.” De foto bij het hek langs de dijkweg is vermoedelijk in 1933 gemaakt, want daar ziet Dompeling – die van 1931 is – er uit als een tweejarig peutertje. De foto voor het raam dateert uit de nadagen in spoorwoning 54, want daar is hij op het oog een jaar of vier, vijf.

Van het huis kan Klaas Dompeling zich niet of nauwelijks meer iets te herinneren. ,,Wat ik wel weet, uit de familieverhalen, is dat ik het een keer bijna in de fik heb gestoken. Toen mijn moeder buiten was, zat ik binnen met lucifers te spelen. Dat ging niet goed, want opeens kwam er rook uit mijn deken. Het enige wat ik kon bedenken, volgens de overlevering, was een grote keel opzetten. Mijn moeder rende daarop naar binnen, pakte het hele rokende boeltje op en kieperde dat naar buiten. Als ze dat niet had gedaan, was ik er niet meer geweest.” Hij lacht. ,,En was spoorhuis 54 een paar jaar eerder verdwenen.”

Wat hij zich nog wel kan herinneren, is de fluit van de trein. ,,Die lijn lag zo dicht bij het huis, dat de machinisten meestal even flink de stoomfluit lieten gaan. Zeker als ze mij op het hekje langs het huis zagen zitten, en dat deed ik nogal vaak. Ze dachten misschien: straks let dat kereltje niet op en springt hij er opeens voor.”

img030

Leendert Dompeling bij de overweg Wilhelminakade in Uithoorn. Archief Klaas Dompeling

Klaas Dompeling en zijn familie streken in huis neer toen zijn vader een een baan kreeg als overweg- en brugwachter in Uithoorn. ,,Zijn tweede baan bij de Haarlemmermeerlijnen. Daarvoor was hij smeerder in Aalsmeer. Daar moest hij alle wieltjes smeren, van de draden die langs het spoor liepen. Later werd hij wachter bij de Lijnbaan in Aalsmeer. Daar leerde hij trouwens mijn moeder kennen, toen ze een keer wachtte wachtte voor  het spoor. Grappig he?”

De exacte plek van spoorhuis 54 – de centrale vraag in dit hoofdstuk van Sporen 2 – weet Klaas Dompeling echter niet meer precies. ,,Vlak voor de knik in de Tweede bedijking, dat staat me nog wel bij”, zegt hij terwijl hij een luchtfoto van de omgeving bekijkt. ,,Maar is het nou hier, tussen de knik en de eerstvolgende boerderij of nog een eindje verder? Lastig. Ik denk pal voor de knik, maar hang me er niet aan op!”

Advertenties

3 thoughts on “Een glimp van een verdwenen spoorhuis

  1. Aangaande de foto met de meerdere mensen mensen: Dit zijn z’n moeder Koos, Klaas zelf, zijn Tante Geertje (zus moeder) en Ome Arie Verwoerd, zittend zijn tante Manna (ook zus moeder)en vader Leendert

    Like

Geef een reactie

Vul je gegevens in of klik op een icoon om in te loggen.

WordPress.com logo

Je reageert onder je WordPress.com account. Log uit / Bijwerken )

Twitter-afbeelding

Je reageert onder je Twitter account. Log uit / Bijwerken )

Facebook foto

Je reageert onder je Facebook account. Log uit / Bijwerken )

Google+ photo

Je reageert onder je Google+ account. Log uit / Bijwerken )

Verbinden met %s