In balans op een oerhelling (1.4)

Wanneer is de verbouwing van een spoorhuis echt klaar?
,,Nooit’’, verzucht Patricia de Jong.
,,Komend jaar’’, zegt haar echtgenoot Jan Hendrik bemoedigend. ,,Althans, dat hoop ik. Ik wil een flinke slag maken.’’
,,Het zou mooi zijn’’, zegt zijn vrouw, maar ze klinkt nog niet helemaal overtuigd.
Aan de buitenkant ziet de voormalige dubbele woning annex halte Karselaan er magnifiek uit. Het is een groot, hagelwit geschilderd gebouw met een imposante erker die een fantastisch uitzicht moet bieden aan het vele groen rond het spoorhuis.
Binnen is de woning ook het aanzien waard. De tekenen dat er een verbouwing gaande is, zijn echter niet te missen. Enkele deuren staan in de grondverf en in een halletje is het gipsplaten plafond nog niet afgewerkt. Ook op de bovenverdieping zijn er enkele kale plafonds te vinden. Niets schokkends verder, maar de boel is inderdaad nog niet af.

Het karwei begon in 1985, toen Jan Hendrik de Jong één helft van de dubbele woning kocht. ,,Het was ontzettend verwaarloosd. De muren zaten vol scheuren, het dak was helemaal niets meer en de vloer was verrot. Het was bovendien flink verzakt. Er zijn hier ooit boringen gedaan en het blijkt dat de zandlaag onder mijn terrein aan die kant…’’ hij wijst naar het zuiden, ,,10 meter diep zit en aan de andere kant…’’, hij wijst over zijn schouder naar het noorden, ,,22 meter. Dat is een fors verval. Het is net of er, precies op deze plek, een soort oerhelling is. De bodem erboven is ontzettend zacht en de woning is niet onderheid, dus het kan best dat ze een beetje langs die helling is weggezakt.’’
Het had weinig gescheeld of hij had het advies gekregen om het huis maar helemaal af te breken. ,,Ik heb het laten keuren en de verzakking bleek net binnen de grenzen van het toelaatbare te zijn’’, zegt De Jong. Slopen vond hij echter zonde. ,,Hoe vervallen het ook was, het was nog steeds een prachtig huis. Het hóórt bij Amstelveen. Dit haal je niet zo maar weg. Bovendien, mijn opa heeft mijn oma hier leren kennen. Zonder dit gebouw was ik er niet eens. Dat gooi je niet zo maar tegen de vlakte.’’
Het huis is inmiddels stabiel, heeft hij het idee. Het is in elk geval niet verder verzakt. ,,En scheuren zie ik ook niet meer. Ik heb trouwens het idee dat ze niet zo zeer door de scheefstand van het huis werden veroorzaakt, maar door hittespanning. Als zo’n gevel warm wordt, gaat hij uitzetten. Als de druk vervolgens nergens heen kan, barst de boel. Een paar jaar geleden hebben we de gevel thermisch geïsoleerd, zodat die niet meer zo heet wordt in de zomer. Sindsdien zijn de grote knallen achterwege gebleven die we vroeger hoorden wanneer het huis ‘s avonds afkoelde.’’

In 1987 kocht De Jong de tweede helft van de dubbele woning. Daarmee was de weg vrij voor een van de grootste, maar onverwacht ook een van de meest zenuwslopende operaties: de totale vervanging van het dak. ,,De tweede verdieping was ooit een kleine vliering, waaraan je weinig had. Er was geen raam en je kon er absoluut niet staan. Omdat ik behoefte had aan wat extra ruimte, diende ik bij de gemeente een plan in om het dak te verhogen’’, legt De Jong uit.
,,Ik wilde dat helemaal doen in de stijl van het spoorhuis. Er kwam dezelfde soort pannen op en de boogvorm van het huis zou min of meer gelijk blijven. Kortom, eigenlijk zou je er niets van merken behalve dat het huis groter was en dat er boven twee raampjes waren bijgekomen. Ik mocht aan de slag, maar halverwege de bouw liet de gemeente het werk opeens stilleggen. Ze wilde het huis tot monument verklaren, maar dan moest het wel origineel blijven.’’
Hij maakt een wanhopig gebaar met zijn armen. ,,Daar zat ik dan met een half open huis. Nee, dáár knapt je monument van op. Na veel heen en weer gepraat mocht ik het werk afmaken zoals ik het wilde. Maar dat gedoe heeft uiteindelijk wel bijna een jaar geduurd.’’

Andere grote verbouwingen verliepen aanzienlijk soepeler, wat niet wil zeggen dat De Jong zich er makkelijk vanaf heeft gemaakt. Als hij iets herbouwde, moest het precies in de oude stijl zijn. ,,Op een gegeven moment hebben we de wachtruimte vervangen. Dat was een aanbouwtje dat later tegen de gevel is gezet en dat zo was verzakt dat het min of meer van het huis was losgescheurd. Voordat ik hem afbrak, heb ik alles precies opgemeten en ook weer precies nagemaakt. Maar daarna hebben we die ruimte wél bij de kamer getrokken door de gevel eruit te slopen. Buiten moet alles in de oude glorie worden hersteld, maar binnen moet je wonen.’’
Na de grote verbouwingen volgde een reeks kleine verbouwingen, die dus nog steeds niet helemaal is afgerond. En inmiddels staan er ook weer nieuwe plannen op stapel. ,,Ik vind het beneden eigenlijk maar een ratjetoe’’, zegt De Jong. ,,De grote schouw staat in de weg. Naar mijn smaak hou je veel te veel loze ruimtes over. Maar ja, weghalen is nogal ingrijpend. Dat doe je niet zo maar.’’
,,We hadden er destijds niet meteen moeten ingaan’’, zegt zijn vrouw. ,,Maar pas als het belangrijkste werk af was. Voor mijn gevoel zitten we van het begin af aan in een permanente verbouwing.’’
,,Dit jaar maken we een slag ‘‘, belooft Jan Hendrik de Jong.

Advertenties

Geef een reactie

Vul je gegevens in of klik op een icoon om in te loggen.

WordPress.com logo

Je reageert onder je WordPress.com account. Log uit / Bijwerken )

Twitter-afbeelding

Je reageert onder je Twitter account. Log uit / Bijwerken )

Facebook foto

Je reageert onder je Facebook account. Log uit / Bijwerken )

Google+ photo

Je reageert onder je Google+ account. Log uit / Bijwerken )

Verbinden met %s