De geliefdste brug

De brug over de Ringvaart tussen Oude Wetering en Weteringbrug was een heel bijzondere. Het is namelijk een van de meest geliefde, meest gekoesterde en meest gewenste bruggen van de Haarlemmermeerlijnen.
Als bouwwerk stelde de spoorbrug niet veel voor. Het was een stevige, maar vrij sober uitgevoerde draaibrug. Hij viel compleet in het niet bij de spoorbrug naar Aalsmeer of bij Alphen aan den Rijn, die veel hoger en langer waren. Qua technisch vernuft waren er in de Haarlemmermeerlijnen ook wel mooiere staaltjes te vinden, zoals de schuin uitgevoerde hefbrug bij de Amsterdamse Vaart in Haarlem.
Meer nog dan die andere bruggen, werd de brug bij Oude Wetering – de Ringvaartbrug zoals ze ging heten – door de bevolking onmiddellijk innig in de armen gesloten. Dankzij de brug werden de dorpen en buurtschappen aan weerszijden van de Ringvaart uit hun isolement verlost. De bevolking keek er zelfs zo naar uit dat de HESM al in 1906 werd gevraagd dat, als er een brug kwam, daar ook meteen een rijbaan en voetpad aangehangen konden worden. Het verzoek werd niet ingewilligd, want de HESM zag al die voetgangers, fietsers en automobilisten natuurlijk veel liever de trein pakken.
De innigste uitingen van liefde kwamen 30 jaar later, toen de spoorlijn was opgeheven. Het vrachtverkeer in en rond Alkemade nam door het wegvallen van de goederentreinen enorm toe. Op de wegen en de gewone verkeersbruggen werd het daardoor zo druk, dat de gemeente Alkemade de verkeersveiligheid in het gedrang zag komen. Ze verbood vrachtwagens boven een bepaald gewicht om nog langer van de wegen en bruggen gebruik te maken.
Directeur A.O. Rijsdijk van Veevoederfabriek Muskator uit Oude Wetering – die wel wat vrachten te verstouwen had – nam daarop een opmerkelijke stap. Hij schreef de koningin een brief waarin hij verzocht of zijn vrachtwagens van de brug gebruik mochten maken. Hare majesteit zal wellicht een goed woordje voor hem hebben gedaan, want de NS – die de boedel van de Haarlemmermeerlijnen beheerden – hadden er absoluut geen bezwaar tegen. Aangemoedigd door dit succes, kwam al snel het verzoek van andere bedrijven om ook van de brug gebruik te mogen maken. Ook dat vonden de NS best.
Voorwaarde was wel dat de exploitatie van de brug werd overgenomen en dat het brugdek zo werd gemaakt dat er met wat simpele aanpassingen nog steeds een trein over kon rijden. De afbraak van het spoor leverde nogal wat overtollige bielzen en spoorstaven op, en die konden toch het handigst per trein via de nog resterende rails worden afgevoerd.
Rijsdijk organiseerde een inzameling onder bedrijven en burgers en haalde in vrij korte tijd 1500 gulden op. Dat was een aanzienlijk bedrag in die tijd en bijna genoeg om de brug twee jaar van te laten draaien. De kosten, inclusief de salariskosten van twee brugwachters, werden geschat op 2500 gulden.
Burgemeester en wethouders van Alkemade wilden het verschil wel bijpassen, maar keken ook meteen naar de buren aan de andere kant van de Ringvaart. Ze merkten op dat heel veel mensen uit Haarlemmermeer hadden bijgedragen aan de inzameling voor de exploitatiekosten. Mooi van ze, maar dat betekende dat ze in de polder kennelijk ook grote behoefte hadden aan de brug. Kortom: de gemeente Haarlemmermeer moest eveneens meebetalen.
Haarlemmermeer wilde dat wel, na enig wikken en wegen, maar stelde wel als eis dat ze inspraak hadden bij het benoemen van de brugwachters. Een billijke voorwaarde waaraan netjes werd voldaan. De ene brugwachter kwam uit Oude Wetering en de andere uit de buurt van Huigsloot, uit de polder dus. De officiële heropening van de brug was op 30 april 1936. Oude Wetering vierde dat met een groot dorpsfeest.

De Provincie Zuid-Holland nam later het beheer van de brug over, want inmiddels was er een provinciale weg op het tracé van het spoor gepland. Tijdens de Tweede Wereldoorlog namen de Duitsers hem onder hun hoede, met desastreuze gevolgen voor de brug. In april 1945, in een poging om de Geallieerde opmars te dwarsbomen, bliezen ze hem op.
Het leek even het einde van de brug, want Zuid-Holland voelde er veel voor om het zo maar te laten. Weer kwamen de bevolking en het bedrijfsleven in het geweer, niet met inzamelingen deze keer, maar met protestbrieven. Het pleit was snel beslecht. In 1949 ging de nieuwe verkeersbrug open. Veertig jaar later is hij nog een keer aangepast. Niet op verzoek van de bevolking, maar van scheepsbouwer Van Lent, die een grotere doorvaartbreedte voor zijn jachten wenste. De werf kreeg zijn zin, maar de kosten voor de operatie, één miljoen gulden, moest het bedrijf wel zelf betalen.

Advertenties

One thought on “De geliefdste brug

  1. Pingback: Een brug te smal | Sporen

Geef een reactie

Vul je gegevens in of klik op een icoon om in te loggen.

WordPress.com logo

Je reageert onder je WordPress.com account. Log uit / Bijwerken )

Twitter-afbeelding

Je reageert onder je Twitter account. Log uit / Bijwerken )

Facebook foto

Je reageert onder je Facebook account. Log uit / Bijwerken )

Google+ photo

Je reageert onder je Google+ account. Log uit / Bijwerken )

Verbinden met %s