Achteruit door de grote, vlakke leegte

Het is, om meteen maar met de deur in huis te vallen, eigenlijk maar een saai stuk tussen de stopplaats Venneperweg en de stopplaats Bennebroekerweg. Dat is het nu, en dat zal vroeger niet veel beter zijn geweest.
Het is een lang stuk langs de Nieuwerkerkertocht, dwars door akkers en velden. Het is Haarlemmermeer op zijn breedst, platst of wijdst, afhankelijk van de dimensie waarin men het wil bekijken.
Het spoor liep exact parallel aan de oostkant van de Nieuwerkerkertocht, tamelijk ver van de bebouwing van die tijd. Dat was voor een deel bewust gedaan. De grond nabij de dorpscentra was duur. De spoorbouwers kozen er daarom vaak voor hun stations en lijnen ver in het land te leggen. Dat de spoorwegen daardoor minder aantrekkelijk werden, namen ze maar voor lief. Reizigers hadden in die tijd toch vrijwel geen alternatief voor de trein.

Station Nieuw-Vennep stond trouwens nog redelijk dicht bij het dorp. Volgens de oude stafkaart uit het Gemeentearchief van Haarlemmermeer, was het zo’n 300 meter buiten de bebouwde kom neergezet. De daarop volgende stopplaats, Venneperweg, lag echter een kilometer buiten Nieuw-Vennep. De halteplaats dáárna, Bennebroekerweg, stond helemaal in the middle of nowhere. Er was vrijwel geen bebouwing van enige betekenis in de buurt. Het dichtstbijzijnde plaatsje was de Oude Secretarie, een anderhalve kilometer verderop gelegen, piepklein buurtschap. Erg druk zal het dus niet zijn geweest bij die halte.
Die rust bracht wel een soort gemoedelijkheid met zich mee. Er konden met het bedaagde stoomtreintje, dat nooit harder dan 30 kilometer per uur reed, dingen die in het huidige treinverkeer hoogstwaarschijnlijk tot ernstige rampen zouden leiden.
De Bennebroekerweg was destijds een stopplaats, een halte dus waar de trein slechts stopte als een passagier dat van tevoren aan de conducteur had gevraagd. In Sporen door de Haarlemmermeer’ haalt historicus G. Russer het verhaal aan van een Hoofddorper die dat inderdaad netjes had gedaan. De conducteur had het op zijn beurt keurig aan de machinist doorgegeven, maar die was het vergeten. Pas na een paar kilometer kwam de Hoofddorper er achter dat de Bennebroekerweg allang was gepasseerd.
Hij klaagde bij de conducteur, maar zei er vervolgens meteen bij dat hij die paar kilometer wel terug wilde lopen. Maar de conducteur wilde daar niets van weten. ,,Nee hoor, de machinist is het vergeten, achteruit”, zei hij en liet de trein achteruit terugrijden naar de al gepasseerde halte.

Van de spoorlijn waarop zich dit allemaal afspeelde, is, zoals wel vaker in en rond Nieuw-Vennep, niets meer terug te vinden. Op de akkers tussen Nieuw-Vennep en Toolenburg is de spoordijk gewoon weer bij de velden getrokken. In Nieuw-Vennep zelf is het een onderdeel geworden van bedrijventerrein Pionier. Hier en daar ligt er een straat op de route van het spoor, maar dat is meer toeval dan eerbetoon.
Des te grappiger is het wandelbruggetje tussen het pad langs de Nieuwerkerkertocht en het bedrijventerrein achter de Kopstraat. Het ding bestaat voor de helft uit spoorbielzen. De zware houten balken moeten destijds onder een dubbelspoor hebben gelegen. De gaten voor de bouten zitten er twee aan twee nog in.
Erg stevig ogen de balken niet meer, wat het aannemelijker maakt dat dit originele Haarlemmermeerlijn-bielzen zijn. Hier en daar groeit er gras tussen het verweerde hout. Op sommige plaatsen beginnen de bielzen aan de zijkant al een beetje te verkruimelen. Een groot probleem zal het niet zijn, als het bruggetje het begeeft, want het wekt niet de indruk dat het een onmisbare schakel is in het verkeer. Een sieraad voor het dorp is het evenmin. Om eerlijk te zijn: het oogt zelfs behoorlijk armoedig. Aan de andere kant: dichter bij de Haarlemmermeerlijn kun je bijna niet komen.
Dat vind je dan weer wél in Nieuw-Vennep.

Advertisements

One thought on “Achteruit door de grote, vlakke leegte

  1. Pingback: Blauw licht « Sporen

Geef een reactie

Vul je gegevens in of klik op een icoon om in te loggen.

WordPress.com logo

Je reageert onder je WordPress.com account. Log uit / Bijwerken )

Twitter-afbeelding

Je reageert onder je Twitter account. Log uit / Bijwerken )

Facebook foto

Je reageert onder je Facebook account. Log uit / Bijwerken )

Google+ photo

Je reageert onder je Google+ account. Log uit / Bijwerken )

Verbinden met %s